राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय कीर्तिमान संगालो (वि.सं. २०८३)
| स्थापित वा अद्यावधिक भएको कीर्तिमान | विवरण |
| ३२औँ पटक सगरमाथा आरोहण गरी विश्व किर्तिमान कायम | नेपाली आरोही कामिरिता शेर्पाद्वारा वि.सं. २०८३ जेठ ३ मा ३२औँ पटक सगरमाथाको सफल आरोहण गरी विश्वकै सबैभन्दा बढी पटक सगरमाथा चढ्ने आफ्नै कीर्तिमान परिमार्जन गर्नुभएको, |
| ११औँ पटक सगरमाथाको सफल आरोहण गरी विश्वभरका महिला आरोहीहरूमध्ये सबैभन्दा बढी पटक सगरमाथा चढ्ने कीर्तिमान कायम | नेपाली आरोही लाक्पा शेर्पा (वि.सं. २०८३ जेठ ३ गते) |
| ५ दिनमा नुप्त्से, सगरमाथा र ल्होत्से हिमालको आरोहण गरी विश्व कीर्तिमान कायम | नेपाली आरोही तेन्जिङ डेभिड शेर्पा (वि.सं. २०८३ जेठ ३, ६ र ७ गते क्रमशः) |
| एकै दिन सर्वाधिक आरोहीको कीर्तिमान |
वि.सं. २०८३ जेठ ६ गते एकै दिन २७४ जना पर्वतारोही सगरमाथाको शिखरमा पुग्न सफल भई इतिहासकै एकै दिन धेरै आरोहण भएको किर्तिमान बनेको, |
| नेपालकै पहिलो मारवाडी महिला सगरमाथा आरोही |
धरानकी प्रीति अग्रवाल (रतैरिया) वि.सं. २०८३ जेठ ८ मा सगरमाथाको सफल आरोहण गर्दै नेपालको मारवाडी समुदायबाट सगरमाथाको शिखर चुम्ने पहिलो महिला बन्नुभएको, |
| कृत्रिम खुट्टा विना, केवल दुई हातको सहाराले सगरमाथाको सफल आरोहण गर्ने विश्वको पहिलो डबल एम्प्युटी (कम्मरमुनिको भाग नभएका) व्यक्ति |
रुसका रुस्तम नबिएभ (Rustam Nabiyev) |
| एकै आरोहण सिजनमा सगरमाथा र ल्होत्से हिमाल दुवै दुई-दुई पटक सफल आरोहण गरी विश्व किर्तिमान कायम गर्ने व्यक्ति |
चिनियाँ आरोही गेक्सी लुओरी (Gexi Luori) |
| सर्वाधिक मातृभाषामा समाचार प्रकाशन गर्ने राष्ट्रिय अखबार |
गोरखापत्र (४९ वटा मातृभाषामा समाचार प्रकाशन) |
| नेपालको प्रस्तावमा संयुक्त राष्ट्र सङ्घले घोषणा गरेको अन्तर्राष्ट्रिय दिवस |
अन्तर्राष्ट्रिय आरोग्य दिवस (International Wellness Day) |
| एकदिवसीय अन्तर्राष्ट्रिय (ODI) क्रिकेट इतिहासमा सबैभन्दा छिटो १५० विकेट लिने खेलाडी |
नेपाली स्पिनर सन्दीप लामिछाने — मात्र ७३ खेलमा १५० विकेट पूरा गरी जेठ ४, २०८३ मा विश्वकै सबैभन्दा छिटो यो कोसेढुङ्गा पार गर्ने कीर्तिमान बनाउनुभएको, |
| १०० वटा अन्तर्राष्ट्रिय टी–२० (T20I) खेल खेल्ने नेपालको पहिलो खेलाडी |
दीपेन्द्र सिंह ऐरी — सिंगापुरमा आयोजित सन् २०२६ को एसियाली खेलकुद छनोट प्रतियोगितामा हङकङ विरुद्ध मैदानमा उत्रिएसँगै उनले यो ऐतिहासिक कीर्तिमान हासिल गरेका, |
| नेपाली पुरुष भलिबल टोली पहिलोपटक विश्व वरीयतामा |
नेपाली पुरुष भलिबल टोली इतिहासमै पहिलोपटक FIVB को आधिकारिक विश्व वरीयतामा ८३औँ स्थानका साथ समावेश भएको, |
| नेपालकै पहिलो बहुराष्ट्रिय फ्रेन्चाइज (Multinational Franchise) टोली |
नेपाल प्रिमियर लिग (NPL) को फ्रेन्चाइज टोली जनकपुर बोल्ट्सले बेल्जियमको ईयू टी–२० (EUT20) लिगमा टोली खरिद गरी नेपालकै पहिलो बहुराष्ट्रिय खेलकुद फ्रेन्चाइज बन्ने कीर्तिमान बनाएको, |
| नेपालको निजामती इतिहासमा सबैभन्दा कम उमेरमा सहसचिव |
आरती न्यौपाने खुला महिला प्रतिस्पर्धाबाट मात्र ३१ वर्षको उमेरमा (८ वर्षको सेवा अवधिमै) सहसचिव बन्ने नेपालकै पहिलो महिला हुनुभएको, |
| नेपालको पहिलो इजाजतप्राप्त OTT प्लाटफर्म |
डिसहोम डिजिटल अन्तर्गतको 'डिगो (Digo)' नेपाल सरकारबाट औपचारिक इजाजत (License) पाउने नेपालको पहिलो ओटीटी सेवा प्रदायक बनेको |
| नेपालको शैक्षिक इतिहासमै सबैभन्दा छिटो एसइई (SEE) नतिजा प्रकाशित | परीक्षा नियन्त्रण बोर्डले परीक्षा सकिएको मात्र २९ दिनमा नतिजा सार्वजनिक गरी इतिहासकै सबैभन्दा छोटो अवधिमा नतिजा प्रकाशनको किर्तिमान बनाएको, |
| लगानी बोर्डको पहिलो महिला प्रमुख कार्यकारी अधिकृत (CEO) |
याङ्की उक्याब (वि.सं. २०८३ साउन २० गते नियुक्ति हुनुभएकी) |
| सन् २०२६ को विश्वकै विलासी होटेलको सूचीमा नेपाली होटेल पहिलो स्थानमा |
विश्वप्रसिद्ध पत्रिका 'रोब रिपोर्ट' ले सार्वजनिक गरेको सन् २०२६ को सूचीमा मुस्ताङको 'शिन्ता मणि मुस्ताङ' होटेल विश्वकै पहिलो स्थानमा पर्न सफल भएको, |
| कान्स (Cannes) फिल्म महोत्सवको विधामा छनोट हुने पहिलो नेपाली फिचर फिल्म |
अविनाश विक्रम शाह निर्देशित 'एलिफेन्ट्स इन द फग (Elephants in the fog)' कान्स फिल्म महोत्सवको 'अन सर्टेन रिगार्ड (Un Certain Regard)' विधामा छनोट हुने पहिलो नेपाली फिचर फिल्म बनेको, |
| विश्वकप (World Cup) का ६ वटा फरक संस्करणहरू (२००६, २०१०, २०१४, २०१८, २०२२ र २०२६) मा गोल गर्ने विश्वकै पहिलो खेलाडी |
पोर्तुगलका क्रिस्टियानो रोनाल्डो (Cristiano Ronaldo) — सन् २०२६ को विश्वकपमा उज्बेकिस्तान विरुद्ध गोल गर्दै उनले यो किर्तिमान कायम गरेका, |
| विश्वकप (World Cup) इतिहासकै सर्वकालीन सर्वाधिक गोलकर्ता (All-time Top Scorer) |
फ्रान्सका किलियन एम्बाप्पे (Kylian Mbappé) — २२ गोल |
| विश्वकप (World Cup) इतिहासकै सबैभन्दा बढी उमेरमा ह्याट्रिक (3 goals in a row) गर्ने पहिलो खेलाडी | अर्जेन्टिनाका लियोनेल मेस्सी (Lionel Messi) — ३८ वर्ष ३५७ दिनको उमेरमा १६ जुन २०२६ मा अल्जेरिया विरुद्ध ३ गोला गरेका (यसअघि यो रेकर्ड पोर्चुगलका क्रिस्टियानो रोनाल्डोको नाममा थियो, जसले सन् २०१८ को विश्वकपमा स्पेनविरुद्ध ३३ वर्ष १३० दिनको उमेरमा ह्याट्रिक गरेका,) |
| विश्वकप (World Cup) इतिहासमै सबैभन्दा धेरै पास पूरा गर्ने पहिलो खेलाडी | स्पेनका रोड्रि (Rodri) — ७९० पास |
| विश्वकप (World Cup) इतिहासकै सबैभन्दा बढी उमेरका प्रशिक्षक (Coach) | कुरासाओका डिक एड्भोकाट (Dick Advocaat) — ७८ वर्ष २७१ दिन |
| विश्वकप (World Cup) जित्ने सबैभन्दा बढी उमेरका प्रशिक्षक (Coach) |
स्पेनका लुइस डे ला फुएन्ते (Luis de la Fuente) — ६५ वर्ष २९ दिन (विश्वकप २०२६ को फाइनल खेलमा उनकै प्रशिक्षणमा स्पेनले अर्जेन्टिनालाई १–० ले पराजित गरेको,) |
| विश्वकप (World Cup) को नकआउट चरण (राउन्ड अफ ३२) मा पुग्ने इतिहासकै सबैभन्दा सानो देश |
केप भर्ड (Cabo Verde) — फिफा विश्वकप २०२६ बाट पहिलो पटक विश्वकप यात्रा सुरु गरेको राष्ट्र |
| विश्वकप (World Cup) विजेता टोलीले व्यहोरेको इतिहासकै सबैभन्दा कम गोल |
स्पेन — ८ खेलमा मात्र १ गोल व्यहोरेको, |
| आईपीएल (IPL) को इतिहासमा अरेन्ज क्याप (Orange Cap) जित्ने सबैभन्दा कान्छो खेलाडी |
वैभव सूर्यवंशी |
| आईपीएल (IPL) को एउटै सिजनमा सबैभन्दा मूल्यवान खेलाडी (MVP - Most Valuable Player) र उदीयमान खेलाडी (Emerging Player) दुवै अवार्ड जित्ने पहिलो खेलाडी |
वैभव सूर्यवंशी |
| आईपीएल (IPL) को इतिहासमा सबैभन्दा धेरै छक्का (Most Sixes) प्रहर गर्ने खेलाडी |
वैभव सूर्यवंशी |
| सबैभन्दा कम समयमा लन्डन म्याराथन पूरा गर्ने विश्वको पहिलो व्यक्ति |
केन्याका धावक सेबास्टियन सावे (Sébastien Saive) ले लन्डन म्याराथनमा १ घण्टा ५९ मिनेट ३० सेकेन्डको समय निकाल्दै औपचारिक प्रतिस्पर्धामा २ घण्टाभन्दा कम समयमा म्याराथन पूरा गर्ने विश्वकै पहिलो व्यक्तिको इतिहास रच्नुभएको, |
| बाल्टिक सागर (Baltic Sea) पौडिएर पार गर्ने विश्वको पहिलो व्यक्ति |
पोल्यान्डका पौडीबाज बार्तोमेइ कुब्कोव्स्की (Bartomeu Kubkowski) बाल्टिक सागर (स्विडेनदेखि पोल्यान्डसम्म) लगातार ५६ घण्टासम्म बिनाकुनै विश्राम वा डुङ्गाको सहारा पौडिएर पार गर्ने विश्वकै पहिलो व्यक्ति बन्नुभएको, |
| विश्वको पहिलो खर्बपति (Trillionaire) |
फोर्ब्सका अनुसार स्पेसएक्स (SpaceX) नास्डाक (Nasdaq) मा सूचीकृत भएसँगै इलन मस्क (Elon Musk) $१.१ ट्रिलियन डलर सम्पत्तिका साथ विश्वकै पहिलो 'खर्बपति (Trillionaire)' बन्नुभएको, |
| मन्दारिन चिनियाँ भाषाबाट बुकर पुरस्कार (Booker Prize) जित्ने पहिलो पुस्तक |
याङ सुआङ-जी (Yang Xuan-ji) लिखित र लिन किङ (Lin Qing) द्वारा अनुवादित "Taiwan Travelogue" मन्दारिन चिनियाँ भाषाबाट अनुवाद भई अन्तर्राष्ट्रिय बुकर पुरस्कार जित्ने पहिलो पुस्तक बनेको, |
| फिल्ड्स मेडल (Fields Medal) जित्ने पहिलो चिनियाँ गणितज्ञहरु |
यु डेङ र हङ वाङ (Yu Deng and Hong Wang) |
| विश्वकप, २०२६ (World Cup, 2026) | विश्वकप इतिहासमै पहिलोपटक ३ राष्ट्रहरू (अमेरिका, क्यानडा, मेक्सिको) ले संयुक्त रूपमा आयोजना गरेको, विश्वकप इतिहासकै सर्वाधिक ४८ टोलीको सहभागिता, विश्वकप इतिहासकै सर्वाधिक खेल खेलिएको ( १०४ ) र विश्वकप इतिहासकै सर्वाधिक गोल (३०७ गोल) को कीर्तिमान |